7 SO SÁNH PHƯƠNG PHÁP LUẬN TRONG NGHIÊN CỨU KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC – LÊNIN VÀ KINH TẾ HỌC HIỆN ĐẠI

7 SO SÁNH PHƯƠNG PHÁP LUẬN TRONG NGHIÊN CỨU KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC – LÊNIN VÀ KINH TẾ HỌC HIỆN ĐẠI

A METHODOLOGICAL COMPARISON BETWEEN MARXIST – LENINIST POLITICAL ECONOMY AND MODERN ECONOMICS

Tóm tắt: Bài viết phân tích sự khác biệt về nền tảng triết học và phương pháp luận giữa Kinh tế chính trị Mác – Lênin với kinh tế học hiện đại, nhằm làm rõ nền tảng triết học và phương pháp của mỗi trường phái. Nghiên cứu sử dụng cách tiếp cận so sánh để đối chiếu nguyên tắc của phép biện chứng duy vật – chủ nghĩa duy vật lịch sử với các phương pháp chủ đạo của kinh tế học hiện đại (thực chứng luận, mô hình hóa toán học, kinh tế lượng, phân tích cận biên). Kết quả cho thấy hai trường phái khác nhau về thế giới quan và mục tiêu nghiên cứu: Mác – Lênin nhấn mạnh tính toàn diện, lịch sử và mục tiêu cải tạo xã hội; trong khi kinh tế học hiện đại chú trọng phân tích vi mô, mô hình hóa và kiểm chứng thực nghiệm. Mỗi bên có ưu điểm và hạn chế riêng. Việc kết hợp linh hoạt hai cách tiếp cận để có cái nhìn toàn diện hơn về các vấn đề kinh tế. Bài viết đề xuất hướng phát triển một nền kinh tế học tích hợp, vừa có chiều sâu triết học – lịch sử, vừa chặt chẽ và thực nghiệm, nhằm phục vụ mục tiêu phát triển bền vững và công bằng.

Từ khóa: Kinh tế chính trị Mác – Lênin, kinh tế học hiện đại, phương pháp luận khoa học, biện chứng duy vật, thực chứng luận, mô hình hóa kinh tế.

Abstract: This article explores the philosophical and methodological foundations of Marxist – Leninist political economy in comparison with dominant approaches in contemporary mainstream economics. Using a comparative analytical framework, the study contrasts the principles of dialectical and historical materialism with methodological orientations commonly associated with mainstream economics, such as positivism, marginal analysis, mathematical modeling and econometric techniques. The analysis identifies key differences in underlying worldviews and research orientations: Marxist – Leninist political economy emphasizes historical context, structural relationships and socio-economic transformation, whereas mainstream economics tends to prioritize formal modeling, micro-level analysis and empirical validation. At the same time, the study highlights areas of methodological complementarity between the two traditions. It argues that a pluralistic and integrative approach – combining philosophical reflection on historical and social structures with rigorous analytical and empirical tools – can enhance the explanatory capacity of economic research and contribute to a more comprehensive understanding of contemporary economic challenges related to sustainable and inclusive development.

Keywords: Marxist–Leninist political economy, modern economics, scientific methodology, dialectical materialism, positivism, economic modeling.

Tác giả bài viết: TRẦN THỊ HOÀI THƯƠNG, thuongtth@hcmue.edu.vn
Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh.

Nội dung chi tiết bài viết trong file đính kèm.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *